15. Panama və Carlos Fuentes`in "Aura"sı.

Carlos Fuentes Panamada anadan olsa da, atasının diplomat olması səbəbindən kiçik yaşlarından bütün Latin Amerikasını gəzmiş və sonradan Washington DC-yə köçmüşlər. Milliyyətcə, meksikalı sayılır, meksika ədəbi xadimi hesab olunur. Atası da Meksikanın ABŞ-dakə səfiri olub. Latin Amerikasını məcburi gəzməsi ona Latın Amerika ədəbiyyatını yad biri kimi tənqid edə bilmək bacarığını qazandırıb. Aldığı mükafatlara baxdıqda Carlos Fuentesin kifayət qədər görkəmli biri olduğunu anladım, nolsun ki, biz tanımırıq, bəlkə də, tanıyanlar var imiş, mən indi tanımışam (utanmaq smiley). Adam Meksikanın ən ali  Belisario Domínguez Şərəf Orderi, Miguel de Cervantes, UNESCO-nun Pablo Picasso ordenləri daxil olmaqla, bir sıra başqa samballı mükafatları var. 

1962-ci ildə ilk dəfə Meksikada çap edilən və 1965-ci ildə İngilis dilinə tərcümə olunan Aura noveli əsərdəki ağbəniz mavi gözlü qızın adı ilə bağlıdır. Əslində, belə görürəm ki, XX əsrin əvvəllərində Latın Amerikasında meydana gələn əksər bədii ədəbiyyat nümunələrin hamısı magic realism janrındadır. Belə ki, bu əsərdə də əsas üç obraz var - ərinin memuarlarını kitab şəklində çap etdirmək istəyən Consuelo Llorento, onun bacısı/qardışı qızı Aura və Consuelonun ərinin memuarlarını yazmaq üçün bir tarixçiyə ehtiyacı olduğu barədə qəzetdə verdiyi elana pul qazanmaq eşqi ilə ”qaça-qaça” reaksiya verən Felipe Montero. Magic detallar çoxdur. Felipe Auraya aşiq olur, amma ona hər toxunduğunda niyə Consuelonu görməsi, Consuelonun həyat yoldaşı General Llorentonun şəklinə baxanda isə öz yaşlılığını necə görməsini bilmək üçün, əlbəttə ki, əsəri özünüz oxumalı olacaqsınız.

Əsərdəki nahar səhnəsi.

 

Ən xoşuma gələn detal Carlos Fuentesin əsəri 2-ci şəxsin təkinə xitabən nəql etməsidir. Sanki, olanlar Felipeyə deyil, sənə ünvanlanır - sən kafedə oturdun, qəzetə baxdin, Auranı gördün, yemək yedin və s. 

Aura opera teatrında səhnələşdirilib.

Deyim ki, əsər 2009-cu ildə Puerto Rikonun Təhsil Nazirliyi tərəfindən əxlaqsız dildən istifadə iddiası ilə məktəb dərsliklərindən çıxarılıb.

Əsərdəki cümləm Carlos Fuentesə aid deyil, 1798-1894-cü illərdə yaşamış fransız tarixçi, publisist və yazıçı Jules Michelet`nin sözlərindən epigraf kimi istifadə edilmiş hissədəndir:

Allahlar da kişilər kimi həm qadın qucağında doğulur, həm də vəfat edirlər.

İndi isə cover`lər.